NACHTCULTUUR | Van nacht naar dag: flexibel uitgaan wint terrein
Wanneer je nog wél wil dansen en de collectieve beleving van een dansvloer wil ervaren, maar de verantwoordelijkheden rondom werk, gezin en een gezondere leefstijl ook roepen - wat doe je dan? ‘Ik móét dansen in mijn leven’, zegt Tanno Witkamp, mede-eigenaar en organisator van De Wake Up Club. ‘Het is mijn uitlaatklep.’
Feesten vóór je werkdag
‘Maar mijn leven is serieuzer geworden’, vervolgt Tanno. ‘Dagenlang tot diep in de nacht doorgaan, dat kan en wil ik niet meer.’ De Wake Up Club speelt daar al een paar jaar op indoor feesten te organiseren op momenten waarop normaal niets gebeurt: doordeweeks, om zes uur ’s ochtends. Juist dat tijdstip blijkt de sleutel tot het succes. Tanno: ‘We willen alle redenen weghalen om niet te kunnen dansen. Het tijdstip, de korte duur, minder alcohol - alles is erop gericht dat je daarna gewoon door kunt met je dag.’ De feesten zijn intens en compact, ze duren drie uur. Geen lange opbouw of eindeloze nacht, maar directe energie. ‘Je komt binnen, twijfelt even aan jezelf - en tien minuten later sta je keihard te dansen. Daarna ga je douchen en door naar werk.’
De pre-uurtjes worden hét hoogtepunt
Waar De Wake Up Club de ochtend claimt, kiest SOBER bewust voor de avond. Het Amsterdamse technofeest vindt plaats tussen 15u en 21u en draait volledig om nuchter uitgaan. ‘We hebben veel geëxperimenteerd met tijden’, vertelt Amari Stanienda, organisator van SOBER. ‘Maar dit werkt het beste. Het is bijna onmogelijk om de hele nacht wakker te blijven als je nuchter bent. Door dit moment te kiezen hebben mensen meer energie en blijft het toegankelijk.’ Die toegankelijkheid is zowel fysiek als praktisch. Bezoekers kunnen met het ov naar huis, hoeven hun routine niet los te laten en kunnen het feest inpassen in hun dag. ‘Veel mensen kiezen bewust voor nuchter uitgaan vanuit gezondheid of ritme’, zegt Amari. ‘Dat herken ik zelf ook.’
Bewust. Maar allesbehalve braaf
Zowel bij De Wake Up Club als bij SOBER ligt de nadruk op bewustzijn, niet op braafheid. Tanno: ‘Het moet vooral een heel goed feest zijn. Bewust, ja - maar ook knettergek.’ SOBER kiest daarbij voor een rauwe esthetiek. Amari: ‘Veel alternatieve nuchtere events voelen voor ons te spiritueel of te zacht. Wij misten juist een plek die een beetje ruig voelt. Het nachtleven is bevrijdend: je kunt experimenteren met wie je bent, hoe je beweegt, wat je draagt. Zeker in de queer-scene is dat een belangrijk gevoel om te behouden. Wij brengen hetzelfde als wat je in de nacht ervaart, maar dan een paar uur eerder en zonder alcohol en drugs.’
Programmeren voor een nuchter publiek
Feesten buiten de nacht vragen om een andere manier van programmeren. Bij SOBER wordt gewerkt met gelaagdheid en begeleiding. ‘We hebben altijd twee ruimtes’, vertelt Amari. ‘Een clubzaal om hard te dansen, en als je even niet wilt dansen maar wel verbonden wilt blijven met het feest, dan hebben we ook een ambient space met zitzakken. Daarnaast werken we met een ground team: mensen uit de community die zichtbaar aanwezig zijn en openstaan voor contact. Zij bieden bezoekers een laagdrempelig aanspreekpunt, voor een vrijblijvend gesprek of simpelweg om te landen. Performers, zoals een rave MC, spelen een actieve rol in het aanjagen van de energie. Binnen 20 minuten staan mensen met een glimlach op hun gezicht uitbundig te dansen!’
Bij De Wake Up Club ligt de focus juist op tempo en prikkeling. ‘Een nuchter publiek heeft een kortere spanningsboog. Je moet sneller prikkelen’, legt Tanno uit. Daarom werkt het concept met meerdere stages, activaties en een strak tempo. Tanno: ‘De regel is simpel: elke vijftien minuten moet er ergens iets gebeuren. Een korte, intense DJ-set of een live act om de energie aan te blijven wakkeren.’
Opvallend divers
Beide concepten trekken een publiek dat elkaar normaal gesproken niet vanzelfsprekend tegenkomt. Tanno: ‘De doelgroep verschilt per editie, maar de sfeer is altijd hetzelfde: uitgelaten, veilig en explosief!’ Bij SOBER dansen doorgewinterde ravers in uitdagende kleding naast veertigers in een eenvoudig T-shirt. Amari: ‘Het uitgaansleven voelt steeds meer gecureerd. Elke subgroep heeft zijn eigen plek. Ik vind het bijzonder om te zien dat SOBER juist verbindt voorbij al die hokjes.’
Niet minder, maar slimmer
Of het nu om zes uur ’s ochtends is of om acht uur ’s avonds, de groeiende populariteit van SOBER en De Wake Up Club laten zien dat nachtcultuur in staat is om mee te bewegen met de behoeften van het publiek. Het is niet gebonden aan een bepaalde tijd, zolang de energie maar klopt. Volgens beide organisatoren gaat het niet om het vervangen van dansen in de nacht, maar om het toevoegen van nieuwe lagen. Tanno: ‘Ochtendfeesten vervangen het nachtleven niet - ze verrijken het.’ Amari sluit zich daarbij aan: ‘Nachtcultuur is enorm aan het veranderen. Mensen gaan minder uit en hebben andere prioriteiten en verwachtingen. Ik weet niet waar het precies naartoe gaat, maar ik hoop dat er altijd ruimte blijft voor kleinere collectieven om te experimenteren.’
